Overig
alle pijlers
Positie van de intellectueel veranderd?
dinsdag 20 november 2012 om 09:54
(Nee, ik zeg niet dat ik zelf een intellectueel ben. Die discussie houden we erbuiten).
Ik bespeur de afgelopen decennia een trend naar een steeds kleinere waardering voor intellectuelen. Sowieso is er een scheiding ontstaan tussen "intelligent" en "intellectueel". Veel studenten zitten slechts op de universiteit om geld te verdienen en kiezen voor rechten, bedrijfseconomie of geneeskunde, zonder zich te interesseren voor wetenschap. Veel minder dan vroeger is het vanzelfsprekend dat je met mensen van hetzelfde opleidingsniveau een bepaalde basis deelt.
Maar de afbreuk van de intellectueel heeft zich ook voorgedaan in de relatie tussen verschillende klassen. Vroeger keken ook "eenvoudige" mensen op tegen de onderwijzer (in die tijden de meest intellectuele man van het dorp) en ze spoorden hun kinderen aan om de gewoonten en kennis van deze intellectuelen op te zuigen als een spons. Ook de ouders namen de intellectuele voorhoede als voorbeeld. Zie o.a. het werk van Proudhon.
Tegenwoordig lijkt het zo te zijn, zoals opgemerkt door o.a. Dalrymple, dat juist de lagere klasse leidend is. Het belangrijkste keerpunt was waarschijnlijk de film "Zij gelooft in mij". Vanaf dat moment was het 'bon ton' voor gestudeerde mensen om en publique te verkondigen dat ze fan waren van de muziek van Andre Hazes. Maar dit is slechts een voorbeeld. Terwijl het vijftig jaar geleden nog heel uitzonderlijk was dat een intellectueel belangstelling had voor voetbal, is het tegenwoordig heel normaal dat de NRC wordt volgeschreven over voetbal, Boer Zoekt Vrouw, Gers Pardoel, etc.
De ontworteling van de intellectueel lijkt in Nederland nog sneller/harder te gaan dan in andere landen. Door de "Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg mentaliteit" heeft elke hoge boom hier al heel snel met enorme tegenwind te maken. "Denk maar niet dat je zo bijzonder bent hoor..."
Dalrymple's analyse is misschien minder origineel dan zijn conclusie. Namelijk dat het niet zozeer de hogere klasse is die de pineut is, maar vooral de lagere klasse die zichzelf van zijn voorbeelden heeft beroofd en er daardoor nu alleen voorstaat.
Is de positie van de intellectueel nog te redden? Is dat belangrijk? En hoe kunnen zo'n herstelprogramma vormgeven?
Ik bespeur de afgelopen decennia een trend naar een steeds kleinere waardering voor intellectuelen. Sowieso is er een scheiding ontstaan tussen "intelligent" en "intellectueel". Veel studenten zitten slechts op de universiteit om geld te verdienen en kiezen voor rechten, bedrijfseconomie of geneeskunde, zonder zich te interesseren voor wetenschap. Veel minder dan vroeger is het vanzelfsprekend dat je met mensen van hetzelfde opleidingsniveau een bepaalde basis deelt.
Maar de afbreuk van de intellectueel heeft zich ook voorgedaan in de relatie tussen verschillende klassen. Vroeger keken ook "eenvoudige" mensen op tegen de onderwijzer (in die tijden de meest intellectuele man van het dorp) en ze spoorden hun kinderen aan om de gewoonten en kennis van deze intellectuelen op te zuigen als een spons. Ook de ouders namen de intellectuele voorhoede als voorbeeld. Zie o.a. het werk van Proudhon.
Tegenwoordig lijkt het zo te zijn, zoals opgemerkt door o.a. Dalrymple, dat juist de lagere klasse leidend is. Het belangrijkste keerpunt was waarschijnlijk de film "Zij gelooft in mij". Vanaf dat moment was het 'bon ton' voor gestudeerde mensen om en publique te verkondigen dat ze fan waren van de muziek van Andre Hazes. Maar dit is slechts een voorbeeld. Terwijl het vijftig jaar geleden nog heel uitzonderlijk was dat een intellectueel belangstelling had voor voetbal, is het tegenwoordig heel normaal dat de NRC wordt volgeschreven over voetbal, Boer Zoekt Vrouw, Gers Pardoel, etc.
De ontworteling van de intellectueel lijkt in Nederland nog sneller/harder te gaan dan in andere landen. Door de "Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg mentaliteit" heeft elke hoge boom hier al heel snel met enorme tegenwind te maken. "Denk maar niet dat je zo bijzonder bent hoor..."
Dalrymple's analyse is misschien minder origineel dan zijn conclusie. Namelijk dat het niet zozeer de hogere klasse is die de pineut is, maar vooral de lagere klasse die zichzelf van zijn voorbeelden heeft beroofd en er daardoor nu alleen voorstaat.
Is de positie van de intellectueel nog te redden? Is dat belangrijk? En hoe kunnen zo'n herstelprogramma vormgeven?
dinsdag 20 november 2012 om 10:00
De intellectueel of 'de elite' heeft zichzelf altijd op een voetstuk (verheven boven 'het volk') geplaatst.
André Hazes was vroeger 'fout'. Sowieso was alles wat Nederlandstalig was 'fout'.
In Frankrijk, Spanje, Italië enz. heb je ook 'intellectuelen', maar die koketteerde daar niet mee door muziek van het eigen volk af te doen als iets voor onderontwikkelden. Gelukkig gebeurt dat nu in Nederland ook niet meer.
En raad eens: André Hazes heeft nu een cultstatus. Ja, júist onder 'intellectuelen'.
André Hazes was vroeger 'fout'. Sowieso was alles wat Nederlandstalig was 'fout'.
In Frankrijk, Spanje, Italië enz. heb je ook 'intellectuelen', maar die koketteerde daar niet mee door muziek van het eigen volk af te doen als iets voor onderontwikkelden. Gelukkig gebeurt dat nu in Nederland ook niet meer.
En raad eens: André Hazes heeft nu een cultstatus. Ja, júist onder 'intellectuelen'.
dinsdag 20 november 2012 om 10:05
Wat mij juist opvalt is dat de échte intellectuelen vaak van die gewone mensen zijn die het (pardon my language) aan hun reet zal roesten wat anderen van ze vinden. De gemiddelde intellectueel is namelijk zelfverzekerd over hun eigen kennis en kunde en hebben daar niet de bevestiging van anderen voor nodig, en al zeker geen voetstuk waar ze alleen maar van af kunnen donderen. In het dagelijks leven zijn ze daarom net zo normaal als de buurman (aan mijn linkerkant dan, de rechtse is er 'zo eentje').
dinsdag 20 november 2012 om 10:09
quote:pimpelmeesje67 schreef op 20 november 2012 @ 10:07:
De lagere klasse kan heel goed zonder intellectuelen.
Kun je daar meer over zeggen?
Voordat er programma's kwamen om de lagere klasse te verheffen (eind negentiende eeuw), zopen de arbeiders hun weekloon op en leefden hun families als dieren.
Heb je Dalrymple gelezen?
De lagere klasse kan heel goed zonder intellectuelen.
Kun je daar meer over zeggen?
Voordat er programma's kwamen om de lagere klasse te verheffen (eind negentiende eeuw), zopen de arbeiders hun weekloon op en leefden hun families als dieren.
Heb je Dalrymple gelezen?
dinsdag 20 november 2012 om 10:10
quote:stefanbikkel schreef op 20 november 2012 @ 10:03:
[...]
Huh? Dat zeg ik toch juist...
Klopt. Maar jij vindt dat jammer, je beschouwt dat toch iets voor 'de lagere klasse'.
En dat André nu een cultstatus heeft, is volgens jou een typisch Nederlands fenomeen: want 'doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg'.
Dat klopt niet. In bijna alle landen (Frankrijk, Italië, Spanje etc.) hebben de eigen zangers het respect en de waardering van iederéén. Dat is daar al sinds jaar en dag zo.
Nederlanders mochten wél van anderstalige volkshelden houden, maar niet van André Haze etc. want alles wat Nederlands was, was fout.
Heeft te maken met de typisch Hollandse zelfhaat. Die voornamelijk leeft en leefde bij de elite/intellectuelen.
[...]
Huh? Dat zeg ik toch juist...
Klopt. Maar jij vindt dat jammer, je beschouwt dat toch iets voor 'de lagere klasse'.
En dat André nu een cultstatus heeft, is volgens jou een typisch Nederlands fenomeen: want 'doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg'.
Dat klopt niet. In bijna alle landen (Frankrijk, Italië, Spanje etc.) hebben de eigen zangers het respect en de waardering van iederéén. Dat is daar al sinds jaar en dag zo.
Nederlanders mochten wél van anderstalige volkshelden houden, maar niet van André Haze etc. want alles wat Nederlands was, was fout.
Heeft te maken met de typisch Hollandse zelfhaat. Die voornamelijk leeft en leefde bij de elite/intellectuelen.
dinsdag 20 november 2012 om 10:10
quote:kabinet schreef op 20 november 2012 @ 10:05:
Wat mij juist opvalt is dat de échte intellectuelen vaak van die gewone mensen zijn die het (pardon my language) aan hun reet zal roesten wat anderen van ze vinden. De gemiddelde intellectueel is namelijk zelfverzekerd over hun eigen kennis en kunde en hebben daar niet de bevestiging van anderen voor nodig, en al zeker geen voetstuk waar ze alleen maar van af kunnen donderen. In het dagelijks leven zijn ze daarom net zo normaal als de buurman (aan mijn linkerkant dan, de rechtse is er 'zo eentje').
Nou, dat is dus wat ik ook denk. Bij de ouders van mijn ex heerst wat je zou kunnen noemen 'een intellectuele cultuur'. Ik merkte het aan de gespreksonderwerpen aan tafel, de manier van spreken, enzovoorts.
Nou heb ik zelf gymnasium genoten, en ik kan rustig zeggen dat ik intelligent ben. Bij ex echter moest ik even wennen. Ik vond het allemaal wat arrogant enzo.
Tot ik zijn ouders meemaakte bij hun broers en zussen. Die waren van eenvoudiger komaf, en na een tijdje bleek dat zijn ouders zich automatisch aanpasten.
Het is gewoon een kwestie van cultuur denk ik, de manier waarop je opgegroeid bent. Wat verschil maakt is hoe je je naar de buitenwereld opstelt. Daar ligt de scheidslijn tussen intellectueel en arrogant.
Als je graag filosofeert, je verdiept in diepere materie, wat is daar tegen in te brengen? Je moet doen wat je wilt. Zolang je maar kunt relativeren.
Wat mij juist opvalt is dat de échte intellectuelen vaak van die gewone mensen zijn die het (pardon my language) aan hun reet zal roesten wat anderen van ze vinden. De gemiddelde intellectueel is namelijk zelfverzekerd over hun eigen kennis en kunde en hebben daar niet de bevestiging van anderen voor nodig, en al zeker geen voetstuk waar ze alleen maar van af kunnen donderen. In het dagelijks leven zijn ze daarom net zo normaal als de buurman (aan mijn linkerkant dan, de rechtse is er 'zo eentje').
Nou, dat is dus wat ik ook denk. Bij de ouders van mijn ex heerst wat je zou kunnen noemen 'een intellectuele cultuur'. Ik merkte het aan de gespreksonderwerpen aan tafel, de manier van spreken, enzovoorts.
Nou heb ik zelf gymnasium genoten, en ik kan rustig zeggen dat ik intelligent ben. Bij ex echter moest ik even wennen. Ik vond het allemaal wat arrogant enzo.
Tot ik zijn ouders meemaakte bij hun broers en zussen. Die waren van eenvoudiger komaf, en na een tijdje bleek dat zijn ouders zich automatisch aanpasten.
Het is gewoon een kwestie van cultuur denk ik, de manier waarop je opgegroeid bent. Wat verschil maakt is hoe je je naar de buitenwereld opstelt. Daar ligt de scheidslijn tussen intellectueel en arrogant.
Als je graag filosofeert, je verdiept in diepere materie, wat is daar tegen in te brengen? Je moet doen wat je wilt. Zolang je maar kunt relativeren.
dinsdag 20 november 2012 om 10:11
quote:kabinet schreef op 20 november 2012 @ 10:08:
Ik denk dat je in de war bent met de daadwerkelijke status van de intellectueel (wie of wat dat ook moge wezen)
Wie of wat dat ook moge wezen? Nu begrijp ik ook beter je passages over "de echte intellectueel".
Jouw beschrijving van een "echte intellectueel" heeft niets te maken met een intellectueel. Je beschrijft gewoon positieve karaktereigenschappen.
Ik denk dat je in de war bent met de daadwerkelijke status van de intellectueel (wie of wat dat ook moge wezen)
Wie of wat dat ook moge wezen? Nu begrijp ik ook beter je passages over "de echte intellectueel".
Jouw beschrijving van een "echte intellectueel" heeft niets te maken met een intellectueel. Je beschrijft gewoon positieve karaktereigenschappen.
dinsdag 20 november 2012 om 10:12
quote:pimpelmeesje67 schreef op 20 november 2012 @ 10:07:
Feit is en blijft dan een intellectueel niet zonder de lagere klasse kan. Ik bedoel maar, ze kunnen niet zelf hun kraanleertje vervangen.
De lagere klasse kan heel goed zonder intellectuelen.
Mooi gezegd, maar dat laatste, daar ben ik het dus niet mee eens. De 'lagere klasse' kan mijn kraanleertje vervangen. Maar de lagere klasse kan niet de bestuurders van de toekomst opleiden. Nu zijn er altijd uitzonderingen zoals bijvoorbeeld Roemer en Boer Koekkoek, maar toch.
De lagere klasse en de intellectuelen hebben elkaar nodig.
Feit is en blijft dan een intellectueel niet zonder de lagere klasse kan. Ik bedoel maar, ze kunnen niet zelf hun kraanleertje vervangen.
De lagere klasse kan heel goed zonder intellectuelen.
Mooi gezegd, maar dat laatste, daar ben ik het dus niet mee eens. De 'lagere klasse' kan mijn kraanleertje vervangen. Maar de lagere klasse kan niet de bestuurders van de toekomst opleiden. Nu zijn er altijd uitzonderingen zoals bijvoorbeeld Roemer en Boer Koekkoek, maar toch.
De lagere klasse en de intellectuelen hebben elkaar nodig.
dinsdag 20 november 2012 om 10:12
quote:Twinkle1001 schreef op 20 november 2012 @ 10:10:
[...]
Klopt. Maar jij vindt dat jammer, je beschouwt dat toch iets voor 'de lagere klasse'.
En dat André nu een cultstatus heeft, is volgens joou een typisch Nederlands fenomeen: want 'doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg'.
Da's niet waar. In bijna alle landen (Frankrijk, Italië, Spanje etc.) hebben de eigen zangers het respect en de waardering van iederéén. Dat is daar al sinds jaar en dag zo.
Nederlanders mochten wél van anderstalige volkshelden houden, maar niet van André Haze etc. want alles wat Nederlands was, was fout.
Heeft te maken met de typisch Hollandse zelfhaat. Die voornamelijk leeft en leefde bij de elite/intellectuelen.Dit is zowaar een zeer interessante post!
[...]
Klopt. Maar jij vindt dat jammer, je beschouwt dat toch iets voor 'de lagere klasse'.
En dat André nu een cultstatus heeft, is volgens joou een typisch Nederlands fenomeen: want 'doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg'.
Da's niet waar. In bijna alle landen (Frankrijk, Italië, Spanje etc.) hebben de eigen zangers het respect en de waardering van iederéén. Dat is daar al sinds jaar en dag zo.
Nederlanders mochten wél van anderstalige volkshelden houden, maar niet van André Haze etc. want alles wat Nederlands was, was fout.
Heeft te maken met de typisch Hollandse zelfhaat. Die voornamelijk leeft en leefde bij de elite/intellectuelen.Dit is zowaar een zeer interessante post!
dinsdag 20 november 2012 om 10:13
quote:stefanbikkel schreef op 20 november 2012 @ 10:09:
[...]
Kun je daar meer over zeggen?
Voordat er programma's kwamen om de lagere klasse te verheffen (eind negentiende eeuw), zopen de arbeiders hun weekloon op en leefden hun families als dieren.
Heb je Dalrymple gelezen?Gelukkig was de intellectuele en rijkere bovenlaag van de samenleving destijds wel zeer "verlicht". Met werkdagen van 12 uur, kinderarbeid, uitbuiting van kinderen en vrouwen, onderdrukking van mensenrechten en een zeer ondemocratisch wijze van besturing en uitsluiting van complete groepen in de samenleving...
[...]
Kun je daar meer over zeggen?
Voordat er programma's kwamen om de lagere klasse te verheffen (eind negentiende eeuw), zopen de arbeiders hun weekloon op en leefden hun families als dieren.
Heb je Dalrymple gelezen?Gelukkig was de intellectuele en rijkere bovenlaag van de samenleving destijds wel zeer "verlicht". Met werkdagen van 12 uur, kinderarbeid, uitbuiting van kinderen en vrouwen, onderdrukking van mensenrechten en een zeer ondemocratisch wijze van besturing en uitsluiting van complete groepen in de samenleving...