Moe ..... erfrecht vs erkenning ....

Ik heb 6 jaar geleden een weduwnaar leren kennen (ben zelf gescheiden), we werden smoorverliefd en we zijn inmiddels getrouwd. Hij is 9 jaar ouder dan ik en deze man is best wel welgesteld (zijn huis is hypotheekvrij en hij heeft een redelijk spaarpotje), maar dat wist ik toen nog niet.



Zijn omgeving wél, en die wantrouwden mij direct. Hoewel zijn vrouw al 4 jaar ervoor was overleden werd ik al ‘de andere vrouw’ gezien die uit was op zijn geld. Vooral omdat ik toen zelf een uitkering had.



Toen we gingen trouwen hebben we daarom huwelijkse voorwaarden op laten stellen waarbij ik bij scheiding niets zou krijgen. Geen probleem, ik wilde immers niet nóg een scheiding en vond het belangrijker om mijn reputatie te zuiveren.



Ook is er een testament opgesteld; dat is niet zonder slag of stoot gegaan. Hij stond erop dat het werd opgesteld bij het notariskantoor waar zijn overleden vrouw had gewerkt (als secretaresse). Daar werd hij met een warme omhelzing binnengehaald, waarna hem werd verteld dat het meest normale in onze situatie ‘koude uitsluiting’ was (koude uitsluiting houdt in dat iedere vorm van gemeenschap van goederen wordt uitgesloten). Toen ik het naging bij diverse overkoepelende instanties bleek dit absoluut niet meer het geval te zijn sinds de jaren 50, slechts in 2% gebeurt dit).



Verder wilde de notaris persé dat er een metterwoon clausule inkwam. Waarbij ik dus mits hij overlijd wel in het huis mag blijven wonen (vruchtgebruik) maar zodra ik verhuis gaat het naar de kinderen. Ik moet uiteraard dan alle kosten dragen en voor het onderhoud zorgen (logisch). Ik moet dus in de woning blijven wonen waar we al woonden om vruchtgebruik te kunnen genieten.



Toen ik hierbij protesteerde zei hij: ‘jij krijgt al genoeg voor je huwelijk terug’. En dat terwijl ik het voor die tijd ook prima voor elkaar had: een leuke woning, dicht in de buurt van mijn kinderen, ik kwam ook financieel niets tekort, ondanks dat ik minder budget had.



Nu is het zo dat dit huis het huis is waar hij met zijn overleden vrouw heeft gewoond (en waar ze in is gestorven) en het een nogal groot en bewerkelijk huis is.



Mocht het zover komen zou ik hier dus niet willen en ook niet kunnen wonen. Ik kan het onderhoud, vanwege mijn leeftijd nu en zeker dan, niet alleen doen. Heb dan ook geen geld om het te laten doen. Kortom: ik moet eruit en sta op straat. Zonder geld, zonder huis.



Zijn beide kinderen hebben een koopwoning én zelf een heel goede baan, net als hun echtgenoten. Bij ‘gewoon’ vruchtgebruik zou ik bij verhuizen uit het oorspronkelijke huis met de opbrengst van de woning naar een andere woning kan verhuizen (en evt. het overige bedrag alvast aan de kinderen uitbetalen). Behalve als ik naar een verzorgingstehuis ga, dan krijgen zij uiteraard direct het gehele bedrag. Ook krijgen zij uiteraard het erfdeel van hun moeder en het geld wat er is uitbetaald.



Bij de metterwoon clausule (die we dus hebben) zijn de kinderen direct na het overlijden van hun vader de eigenaar (ik slechts vruchtgebruiker). En gaat de opbrengst van de verkoop van het huis als ik het verlaat volledig naar de kinderen.



Op dit moment speel ik een grote (praktische) rol in het leven van niet alleen mijn man, maar ook zijn kinderen en kleinkinderen. Zijn kleinkinderen noemen mij ‘oma’ (een eretitel overigens). Toch is het altijd zo dat mijn belangen onderaan de lijst staan, ik moet vooral faciliteren. En dat is natuurlijk deels normaal in mijn situatie, maar dan hoop je toch op een stukje respect.



Ik moet eerlijk zeggen dat ik al een paar jaar enorme moeite heb met het testament. Voornamelijk omdat ik zoveel heb moeten doorstaan om hier een béétje geaccepteerd te worden, er zijn zulke lelijke dingen over me gezegd. Ik heb volgehouden uit liefde, maar ik voel me eigenlijk gewoon niet erkend als ik dan ‘na geleverde diensten’ zó afgedankt wordt als ik niet meer nodig ben. Nu chargeer ik misschien, maar het is iets wat me echt veel wakker heeft gehouden. Niet om het geld (anders had ik bij die huwelijkse voorwaarden ook wel geprotesteerd, waarbij alles uit is gesloten), maar meer de erkenning.



Ik het drie keer heb aangekaart in de afgelopen jaren, en het twee keer is het nadat ik mijn gevoelens met hem gedeeld heb (en ook verteld heb dat het me pijn doet en ik er soms van wakker lig) totaal door hem werd genegeerd. De derde keer zou hij er echt iets mee gaan doen, en toen dat niet gebeurde heb ik zelf een afspraak gemaakt met een erfrecht specialist. Toen hij dat hoorde is hij wel mee geweest.



Er zijn allerlei constructies om zowel de belangen van de kinderen te behartigen én het goed te regelen voor mij. Zij heeft ons ruim anderhalf uur op diverse mogelijkheden gewezen waarbij gegarandeerd de waarde van het huis op moment van overlijden van mijn man naar de kinderen gaat. Zij worden direct officieel eigenaar. Waarbij ik in mijn handelen zó kan worden beperkt dat ik wél vruchtgebruik kan hebben zonder in te teren op het kapitaal van de kinderen. Echter: dan moeten ze inderdaad wel wachten met het verkrijgen van dat kapitaal tot ik ook dood ben. Overigens zei die notaris ook dat het testament wel opvallend eenzijdig was, en dat het jammer was dat we ons daar toen niet van bewust waren.



Het is een heel lugubere discussie zo allemaal, omdat ik er eigenlijk helemaal niet aan wíl denken dat mijn man er straks misschien niet meer is (en laten we eerlijk zijn: ik kan óók als eerst gaan, ondanks dat ik 9 jaar jonger ben). Maar het steekt mij dat alles in het belang van zijn kinderen is geregeld, en als wij straks misschien wel 20 jaar – of langer – samen zijn ik gewoon op straat kom te staan. Terwijl als ik in mijn huurflatje was blijven wonen ik nog een soort van huurbescherming had gehad en nog redelijk normaal door had kunnen leven. Dat ik dus buiten het verdriet van het overlijden er nog al wat zorgen bij krijg. Praktisch en financieel.



Nu zouden we die erfrecht specialist waar we waren binnen vier weken terug laten horen van ons, over wat we nu precies zouden willen in een evt. nieuw testament. Een vruchtgebruik testament en wat voor vorm, waarbij het er dus om ging in hoeverre ik vrijheid zou hebben en in hoeverre die beperkt zou worden.



Gisteren hadden we een gesprek hierover omdat de vier werken bijna voorbij zijn, en toen kreeg ik ineens te horen dat mijn man alleen zaken wilde doen met het ‘vertrouwde’ notariskantoor (waar zijn vrouw dus secretaresse was geweest) en hij niet meer wist of hij het allemaal wel wilde veranderen: ‘waarom zouden we aan een testament willen morrelen?’



Ik heb hem uitgelegd dat ik (met reden) de andere notaris voor geen meter vertrouw. En dat we die erfrechtspecialist allebei vertrouwen. Dat het toch belangrijk is dat we dit regelen bij iemand die we beiden vertrouwen en die ons beider belang serieus neemt. Maar hij antwoorde alleen dat het zo rot zou zijn voor de kinderen als ze na zijn dood naar een ‘vreemde’ notaris zouden moeten gaan. En dat hij de oorspronkelijke notaris wel vertrouwd.



Een andere oplossing zou zijn: nu verhuizen naar een huis waar ik wél zelf voor zou kunnen zorgen mocht ik er alleen voor komen te staan. Dan hoeven we niets aan dat afschuwelijke testament te veranderen. Maar dat wil hij ook niet.



Ik moet zeggen dat ik me zó genegeerd voel en zo weinig erkend en gerespecteerd. Kennelijk is zijn loyaliteit naar een ‘bekende’ notaris belangrijker dan zijn liefde voor mij !



Ik overweeg een scheiding om zo toch nog wat zelfrespect over te houden en ook om hem en de omgeving te laten zien dat ik absoluut niet op zijn geld uit ben/was, maar dat ik wel vind dat als ik alles geef in een huwelijk ik er toch niet zomaar uitgezet kan worden als ik alleen kom te staan. Als ik bij hem weg ga zal ik praktisch op het bestaansminimum moeten leven (ik heb een WIA uitkering ivm handicap) maar gek genoeg kijk ik er bijna naar uit.



Ik ben emotioneel totaal uitgeput. De klap was gisteren zo groot, omdat ik eigenlijk dacht dat we eruit waren en het achter ons konden laten. Ik ben zó moe. Morgen komen zijn moeder, dochter, schoonzoon en kleinzoon weer eten en kan ik weer de boel faciliteren en vermaken en alles regelen. Poppenkast spelen. Dat kan ik niet en dat doe ik dus ook niet.

Mijn man is niet héél rijk. Hij heeft het huis hypotheekvrij, dat wel (mede door de uitkering na het overlijden van zijn vrouw), maar heeft een zeer modaal inkomen. Ook heeft hij een klein spaarpotje, maar dat is niet heel indrukwekkend. Daar moet het erfdeel van moeder van betaald worden na zijn overlijden. Dan blijft er niets meer over (misschien moet ik er zelfs nog voor bijleggen). Wel heb ik dan recht op nabestaandenpensioen, maar hij is leraar, dus ook dat is ook niet gigantisch. Nu is het dan voldoende voor me. Ik kan er – mocht het zover komen – prima van leven. Nu leven we ook niet op grote voet, en dat heb ik nooit gedaan.

Zoals ik al zei: het gaat me vooral om erkenning. Ik had het goed voor elkaar, ik heb geen idee hoe het zou gaan als hij over 20 (hopelijk 30) jaar komt te overlijden. Hoe het dan zit met de (huur) woning markt. Ik vind het een rotidee dat ik dan gewoon aan de kant wordt gezet. Terwijl ik nu wel optimaal meeleef en investeer in het – hechte – gezinsleven ben ik dan niet meer van nut en wordt ik opzij gezet.