Werk & Studie alle pijlers

D-T fouten

19-12-2014 09:30 154 berichten
Ik ben heeeel dom!! Want ik kom vaak niet uit D of T of DT gebruik.. Voornamelijk omdat ik vooral Engels schrijf en als ik dan een Nederlandse tekst moet schrijven dan weet ik het ineens niet meer..



En dan bedoel ik niet bij dingen als word/wordt maar bij woorden als

betekend/betekent, bekend/bekent, beheerd/beheert, verhuist/verhuisd...

En (ik geloof) dat dit niet alleen een kwestie is van verleden tijd = D, maar ik kan het mis hebben.



Nu hebben jullie mij vaker goed geholpen met taalvragen dus bij deze wil ik jullie nogmaals om raad vragen: Wat zijn goede "ezelsbruggetjes" voor D,T,DT's?
Alle reacties Link kopieren
quote:typfoudt schreef op 19 december 2014 @ 10:05:

@lionlilly

Dat zijn werkwoorden die als voltooid werkwoord altijd met een t geschreven worden.

Het ezelsbruggetje is voor woorden die zowel met een d als een t geschreven kunnen worden, bij die woorden gaat het meestal fout.Er zijn geen woorden die zowel met een d als met een t geschreven kunnen worden. Ik begrijp dus echt niet wat je bedoelt en dus denk ik ook niet dat TO er iets aan heeft...





Aanvulling: ik begrijp nu wat je bedoelt met zowel -t als -d, na de uitleg van Emma.
Alle reacties Link kopieren
Het probleem zit vooral in woorden die zowel met uitgang -d als met -t voorkomen.



Niemand zal schrijven "ik heb twee uur gewerkd" maar "hij betaald te laat" is wel een veel gemaakte fout. Verklaring: "gewerkd" zie je nooit en zul je dus niet als woord reproduceren, maar "betaald" staat op elke kassabon. De fout wordt dus gemaakt door mensen die de regels niet doorhebben en dan op woordbeeld iets herhalen. Woordbeeld is geen goede techniek.



Het belangrijkste is dat je kunt onderscheiden of een zin staat in de tegenwoordige tijd (zij woont in een mooie villa) of in de voltooide tijd (zij heeft haar rekening betaald). Tegenwoordige tijd is de tijd die je gebruikt als je praat over dingen die nu, of min of meer altijd aan de gang zijn. Voltooide tijd gebruik je voor dingen die voorbij zijn.



Tegenwoordige tijd: de regel is simpel: stam (ik-vorm) + t. Dus: hij betaalt te laat (betaal + t). Heb je in de stam al een t, dan niet nog een keer een t er achteraan. Dus niet: hij spitt de tuin om. Maar dat wist je al.



Spannender wordt het in de voltooide tijd. Daar kan namelijk zowel t als d voorkomen. Welke je kiest is afhankelijk van de kofschipregel: eindigt een woord in de stam op t/k/f/s/ch/p dan ga je verder met een T. Dus: hij heeft twee uur gewerkt. Eindigt de stam niet op deze letter, dan ga je verder met een D. Dus: zij heeft op tijd betaald.



Instinker: woorden als reizen, geloven, verhuizen. De instinker hier is dat reis/geloof/verhuis eindigt met een kofschip-letter: je zou dan denken dat het ook gereist, gelooft en verhuist moet worden. Dat is niet zo.



In het hele werkwoord is de s namelijk een z en de f een v. Je gaat dus verder met D.



Wat verhuist/verhuisd of gelooft/geloofd extra lastig maakt, is dat beide vormen voorkomen. Hij verhuist volgende week / hij is vorige week verhuisd. Als je dus op woordbeeld schrijft, ga je hier de mist in. Dan schrijf je "zij geloofd er niets van" - omdat je in je hoofd het beeld van "d" hebt zitten. Helaas alleen goed in de voltooide tijd.



Makkelijker kunnen we het niet maken...
Alle reacties Link kopieren
quote:Niemand zal schrijven "ik heb twee uur gewerkd"Nou... Ik zie hier op het forum anders de gekste dingen voorbij komen, tot 'hij zegd' en 'hij loopd' aan toe.
Alle reacties Link kopieren
quote:prik schreef op 19 december 2014 @ 11:07:quote:Niemand zal schrijven "ik heb twee uur gewerkd"Nou... Ik zie hier op het forum anders de gekste dingen voorbij komen, tot 'hij zegd' en 'hij loopd' aan toe. Zeg dat!
Ouwe tang, verveel je je soms? Zoek eens een andere hobby dan mensen op dit forum af te zeiken, graftak!
Alle reacties Link kopieren
quote:Nouschi schreef op 19 december 2014 @ 11:09:

[...]





Zeg dat!Neeeheee: zegd dad!
Alle reacties Link kopieren
Wij leerden vroeger op school 't kofschip, maar ook een makkelijker trucje. Net zoiets als het "lopen" dat hierboven genoemd werd, alleen werkt het niet met het woord lopen, omdat dat een sterk werkwoord is en de verleden tijd bijvoorbeeld liep is en niet loopte.



Mijn leraar verving het werkwoord door "horen" en dan werkte het wel. Bij het voltooid deelwoord kijk je dan naar de verleden tijd. Bijvoorbeeld ik hoorDe, dus dan is het "Ik heb gehoorD". Bij "maken" is het maakTe, dus dan is het "Ik heb gemaakt".



Ik snap overigens wel dat het voor sommigen lastig is, omdat ze het niet op gevoel kunnen en bij elk woord moeten nadenken. Mijn oudste dochter heeft dat bijvoorbeeld (die is meer van de cijfers), terwijl mijn jongste van 5 jaar een sterk ontwikkeld taalgevoel heeft en nu al op gevoel bijvoorbeeld "gehoord" met een d schrijft.
Alle reacties Link kopieren
quote:sophie_emma schreef op 19 december 2014 @ 10:39:

Het probleem zit vooral in woorden die zowel met uitgang -d als met -t voorkomen.



Niemand zal schrijven "ik heb twee uur gewerkd" maar "hij betaald te laat" is wel een veel gemaakte fout. Verklaring: "gewerkd" zie je nooit en zul je dus niet als woord reproduceren, maar "betaald" staat op elke kassabon. De fout wordt dus gemaakt door mensen die de regels niet doorhebben en dan op woordbeeld iets herhalen. Woordbeeld is geen goede techniek.



Het belangrijkste is dat je kunt onderscheiden of een zin staat in de tegenwoordige tijd (zij woont in een mooie villa) of in de voltooide tijd (zij heeft haar rekening betaald). Tegenwoordige tijd is de tijd die je gebruikt als je praat over dingen die nu, of min of meer altijd aan de gang zijn. Voltooide tijd gebruik je voor dingen die voorbij zijn.



Tegenwoordige tijd: de regel is simpel: stam (ik-vorm) + t. Dus: hij betaalt te laat (betaal + t). Heb je in de stam al een t, dan niet nog een keer een t er achteraan. Dus niet: hij spitt de tuin om. Maar dat wist je al.



Spannender wordt het in de voltooide tijd. Daar kan namelijk zowel t als d voorkomen. Welke je kiest is afhankelijk van de kofschipregel: eindigt een woord in de stam op t/k/f/s/ch/p dan ga je verder met een T. Dus: hij heeft twee uur gewerkt. Eindigt de stam niet op deze letter, dan ga je verder met een D. Dus: zij heeft op tijd betaald.



Instinker: woorden als reizen, geloven, verhuizen. De instinker hier is dat reis/geloof/verhuis eindigt met een kofschip-letter: je zou dan denken dat het ook gereist, gelooft en verhuist moet worden. Dat is niet zo.



In het hele werkwoord is de s namelijk een z en de f een v. Je gaat dus verder met D.



Wat verhuist/verhuisd of gelooft/geloofd extra lastig maakt, is dat beide vormen voorkomen. Hij verhuist volgende week / hij is vorige week verhuisd. Als je dus op woordbeeld schrijft, ga je hier de mist in. Dan schrijf je "zij geloofd er niets van" - omdat je in je hoofd het beeld van "d" hebt zitten. Helaas alleen goed in de voltooide tijd.



Makkelijker kunnen we het niet maken...Juist, zo duidelijk uitgelegd dat iedereen het moet kunnen toepassen. Kunnen we jouw post geen onderdeel van de algemene voorwaarden van het forum maken? Dat iedereen ondertekent dat zij/hij dit juist toe zal passen alvorens zij/hij een account aan mag maken?
Alle reacties Link kopieren
quote:Nouschi schreef op 19 december 2014 @ 11:09:

[...]





Zeg dat!Verbeteren in het openbaar? Nee.. De laatste keer toen ik dat deed kreeg ik een knal voor mijn hoofd en daarna de rotste klussen te doen!
Dan moet het maar zoals het kan
Alle reacties Link kopieren
quote:tv-icoon schreef op 19 december 2014 @ 12:01:

[...]



Verbeteren in het openbaar? Nee.. De laatste keer toen ik dat deed kreeg ik een knal voor mijn hoofd en daarna de rotste klussen te doen!Ik verbeter lekker wel in het openbaar: ze bedoelt niet dat je het moet zeggen, maar ze erkent jouw opmerking. Als in: inderdaad!
Alle reacties Link kopieren
Verbeteren kan wel, als het relevant is in het gesprek, maar alleen onder vier ogen en als er een goede relatie is.



Hier is het relevant, want TO vraagt ernaar. Maar voortdurend anderen luidkeels verbeteren? Ik denk dat je dat alleen maar doet als je zelf op andere gebieden niet sterk in je schoenen staat en dan met je taal wil pronken om de ander een toontje lager te laten zingen.



Mijn moeder gaf me net op tijd een dreun en toen de visite haar bijviel was dat een goede les voor mij, lang geleden. Dankbaar, mama!
Dan moet het maar zoals het kan
tvp



ik snap de wil - wilt variant soms totaal niet

en gegooid is ook een probleem



en volgens mij maak ik wel vaker fouten wat ik me niet bewust ben.

daar mag je me op wijzen in dit topic.



een tip voor kellie, als je het niet meer weet maak je er gewoon een andere zin van
Alle reacties Link kopieren
Fluim, ik zou een cursusje volgen als je dat belangrijk vindt.

https://onzetaal.nl/taaladvies/advies/hij-wil-hij-wilt

https://nl.wiktionary.org/wiki/gooien/vervoeging
Dan moet het maar zoals het kan
Alle reacties Link kopieren
quote:tv-icoon schreef op 19 december 2014 @ 12:01:

Verbeteren in het openbaar? Nee.. De laatste keer toen ik dat deed kreeg ik een knal voor mijn hoofd en daarna de rotste klussen te doen!Nouschi bedoelde met haar 'Zeg dat!' dat ze het me mij eens is, niet dat ik hier met een rode pen alle berichten langs moet om de fouten eruit te halen.
Alle reacties Link kopieren
quote:tv-icoon schreef op 19 december 2014 @ 12:31:

Verbeteren kan wel, als het relevant is in het gesprek, maar alleen onder vier ogen en als er een goede relatie is.



Hier is het relevant, want TO vraagt ernaar. Maar voortdurend anderen luidkeels verbeteren? Ik denk dat je dat alleen maar doet als je zelf op andere gebieden niet sterk in je schoenen staat en dan met je taal wil pronken om de ander een toontje lager te laten zingen.

Alle reacties Link kopieren
Ik heb het voor het voltooid deelwoord supersimpel geleerd, zonder concepten als de "stam" erbij te slepen.



Je neemt gewoon het "hele werkwoord" (vb. huilen, smoren) en dan de derde letter van achteren.

En dan kijk je of die in 't kfschp zit (ja:t, nee:d).

Dit klopt altijd.



Bij zwakke werkwoorden dan, maar bij sterke werkwoorden zoals "lopen" is de d/t vraag er niet.



Bv. ik heb gesmoord of gesmoort? -> hele ww is smoren -> derde letter van achteren is een r -> niet in 't kfschip dus d -> gesmoord.

Bv. ik ben verhuist/verhuisd? -> hele ww is verhuizen -> derde letter van achteren is een z -> niet in 't kfschip dus d --> dus verhuisd.



Hoop dat dit je vraag beantwoordt.
Alle reacties Link kopieren
Friia, wat is er moeilijk aan 'concepten als de stam' als je weet dat de stam het hele werkwoord zonder -en is? Volgens mij maak jij het juist nodeloos ingewikkeld door een eigen concept te verzinnen.
Alle reacties Link kopieren
quote:prik schreef op 19 december 2014 @ 13:03:

Friia, wat is er moeilijk aan 'concepten als de stam' als je weet dat de stam het hele werkwoord zonder -en is? Volgens mij maak jij het juist nodeloos ingewikkeld door een eigen concept te verzinnen.Eens. Sowieso doe je niets anders dan 'het concept stam' erbij halen. Je vertelt er letterlijk over. Dus waarom noem je het dan niet alsnog 'stam'?
quote:sophie_emma schreef op 19 december 2014 @ 10:39:

Het probleem zit vooral in woorden die zowel met uitgang -d als met -t voorkomen.



Niemand zal schrijven "ik heb twee uur gewerkd" maar "hij betaald te laat" is wel een veel gemaakte fout. Verklaring: "gewerkd" zie je nooit en zul je dus niet als woord reproduceren, maar "betaald" staat op elke kassabon. De fout wordt dus gemaakt door mensen die de regels niet doorhebben en dan op woordbeeld iets herhalen. Woordbeeld is geen goede techniek.



Het belangrijkste is dat je kunt onderscheiden of een zin staat in de tegenwoordige tijd (zij woont in een mooie villa) of in de voltooide tijd (zij heeft haar rekening betaald). Tegenwoordige tijd is de tijd die je gebruikt als je praat over dingen die nu, of min of meer altijd aan de gang zijn. Voltooide tijd gebruik je voor dingen die voorbij zijn.



Tegenwoordige tijd: de regel is simpel: stam (ik-vorm) + t. Dus: hij betaalt te laat (betaal + t). Heb je in de stam al een t, dan niet nog een keer een t er achteraan. Dus niet: hij spitt de tuin om. Maar dat wist je al.



Spannender wordt het in de voltooide tijd. Daar kan namelijk zowel t als d voorkomen. Welke je kiest is afhankelijk van de kofschipregel: eindigt een woord in de stam op t/k/f/s/ch/p dan ga je verder met een T. Dus: hij heeft twee uur gewerkt. Eindigt de stam niet op deze letter, dan ga je verder met een D. Dus: zij heeft op tijd betaald.



Instinker: woorden als reizen, geloven, verhuizen. De instinker hier is dat reis/geloof/verhuis eindigt met een kofschip-letter: je zou dan denken dat het ook gereist, gelooft en verhuist moet worden. Dat is niet zo.



In het hele werkwoord is de s namelijk een z en de f een v. Je gaat dus verder met D.



Wat verhuist/verhuisd of gelooft/geloofd extra lastig maakt, is dat beide vormen voorkomen. Hij verhuist volgende week / hij is vorige week verhuisd. Als je dus op woordbeeld schrijft, ga je hier de mist in. Dan schrijf je "zij geloofd er niets van" - omdat je in je hoofd het beeld van "d" hebt zitten. Helaas alleen goed in de voltooide tijd.



Makkelijker kunnen we het niet maken...



Heel duidelijk!

Hier kan ik wat mee, dankjewel.
quote:Friia schreef op 19 december 2014 @ 12:58:

Ik heb het voor het voltooid deelwoord supersimpel geleerd, zonder concepten als de "stam" erbij te slepen.



Je neemt gewoon het "hele werkwoord" (vb. huilen, smoren) en dan de derde letter van achteren.

En dan kijk je of die in 't kfschp zit (ja:t, nee:d).

Dit klopt altijd.



dus voor: "Kijken of voor de locatie als een plek beken/d/t is"



Bekennen, derde letter is een N, zit niet in het kofschip dus t, dus bekent?



Bij zwakke werkwoorden dan, maar bij sterke werkwoorden zoals "lopen" is de d/t vraag er niet.



Bv. ik heb gesmoord of gesmoort? -> hele ww is smoren -> derde letter van achteren is een r -> niet in 't kfschip dus d -> gesmoord.

Bv. ik ben verhuist/verhuisd? -> hele ww is verhuizen -> derde letter van achteren is een z -> niet in 't kfschip dus d --> dus verhuisd.



Hoop dat dit je vraag beantwoordt.





dus voor: "Kijken of voor de locatie als een plek beken/d/t is"



Bekennen, derde letter is een N, zit niet in het kofschip dus t, dus bekent?
Ik probeer een beetje te oefenen hoor, dit kan mega dom over komen..
Alle reacties Link kopieren
Nee, dat klopt niet. In dit geval is 'bekend' geen werkwoord maar een bijvoeglijk naamwoord.
@ Sophie_emma:

Het belangrijkste is dat je kunt onderscheiden of een zin staat in de tegenwoordige tijd (zij woont in een mooie villa) of in de voltooide tijd (zij heeft haar rekening betaald). Tegenwoordige tijd is de tijd die je gebruikt als je praat over dingen die nu, of min of meer altijd aan de gang zijn. Voltooide tijd gebruik je voor dingen die voorbij zijn.



Maar wanneer is het dan verleden tijd?
quote:lionlily schreef op 19 december 2014 @ 14:03:

Nee, dat klopt niet. In dit geval is 'bekend' geen werkwoord maar een bijvoeglijk naamwoord.





kijk daar ga ik al haha, kan ik niet gewoon alle twijfels posten ;)



Maar hoe moet deze dan wel?
Alle reacties Link kopieren
Als je bekennen als werkwoord wilt gebruiken, kun je zeggen: hij heeft gisteren die moord bekend. Of: hij bekent vast en zeker die moord.



Maar hiervoor moet je wel weten wat het verschil is tussen een zelfstandig nw, een bijv. naamwoord of een werkwoord. Begrijp je het verschil tussen: een bekende (man), deze plek is bekend en 'ik heb gisteren bekend'?
""Tegenwoordige tijd: de regel is simpel: stam (ik-vorm) + t. Dus: hij betaalt te laat (betaal + t). Heb je in de stam al een t, dan niet nog een keer een t er achteraan. Dus niet: hij spitt de tuin om. Maar dat wist je al.""



Ik denk dat ''Kijken of voor de locatie als een plek beken/d/t is''



tegenwoordige tijd is, dus hij moet kijken of er al een locatie bekenT is?

Dit is een oud topic. Het topic is daarom gesloten.
Maak een nieuw topic aan om verder praten over dit onderwerp.

Terug naar boven